Nakliye Ücreti Nasıl Hesaplanır?

"Bu yük kaç para?" sorusunun tek bir doğru cevabı yoktur; fiyatı piyasa
belirler. Ama maliyetinizi siz belirlersiniz ve fiyatı ancak maliyetinizi
bilerek konuşabilirsiniz. Bu rehber, bir seferin maliyetini çıkarmanın
yöntemini anlatır.

Önce ayrım: maliyet, fiyat, navlun

• Maliyet, o seferin size kaça mal olduğudur.
• Fiyat, karşı tarafın ödemeyi kabul ettiği tutardır.
• Navlun, taşıma hizmetinin bedeline verilen addır; fiyatın nakliyedeki adı.

Zarar eden nakliyeci genelde fiyatı yanlış söylediği için değil, maliyetini
eksik saydığı için zarar eder.

Sefer maliyetini oluşturan kalemler

Bir seferi baştan sona düşünün ve şu kalemleri tek tek yazın:

1. Mesafe. Gidiş kilometresi tek başına yetmez; depodan yükleme noktasına

gidiş ve boşaltmadan sonraki dönüş de seferin parçasıdır.

1. Yakıt. Aracın yüklü ve boş tüketimi farklıdır. Kendi son üç seferinizin

ortalamasını kullanın; katalog değerlerini değil.

1. Boş dönüş payı. Dönüşe yük bulamazsanız o kilometreler de bu seferin

maliyetidir. Hattınızda dönüş yükü bulma oranınız ne kadar düşükse, bu payı
o kadar yüksek tutmanız gerekir.

1. Şoför gideri. Kendi aracınızı kendiniz sürüyorsanız bile kendinize bir

günlük ücret yazın; yazmazsanız kâr sandığınız şey aslında maaşınızdır.

1. Otoyol, köprü ve geçiş ücretleri. Güzergâha göre değişir; teklif

verirken güzergâhı baştan belirleyin.

1. Lastik, bakım ve amortisman. Kilometre başına düşen payı hesaplamak için

amortisman hesaplayıcısını kullanabilirsiniz.

1. Sigorta ve vergiler. Trafik, kasko, varsa emtia sigortası; MTV ve

muayene gibi yıllık giderlerin sefere düşen payı.

1. Bekleme ve ölü zaman. Yükleme ya da boşaltmada geçen saatler aracın

başka iş yapamadığı saatlerdir.

Basit bir yöntem: kilometre başına maliyet

Aylık toplam giderinizi (yakıt, bakım, sigorta, kredi taksiti, şoför, sabit
giderler) o ay katettiğiniz toplam kilometreye bölün. Çıkan sayı sizin
kilometre başına maliyetinizdir. Bir seferi değerlendirirken:

Sefer maliyeti = (gidiş km + boş dönüş km) × km başına maliyet
                 + geçiş ücretleri + bekleme + özel masraflar

Bu sayı elinizde olduğunda pazarlık kolaylaşır: gelen teklifin altında mı
üstünde mi olduğunu saniyede görürsünüz.

Parsiyel yükte ölçü: yer kaplama

Parsiyel yükte aracı tek bir yük doldurmaz, bu yüzden ücret ağırlıkla değil
genelde kapladığı yerle hesaplanır: kaç palet, kaç metreküp ya da kasanın
kaç metresi. Hafif ama hacimli yük, ağır ama küçük yükten daha çok yer kaplar
ve maliyetiniz yerle orantılıdır.

Aynı sefere birden çok yük alıyorsanız, sabit giderleri yükler arasında
kapladıkları yer oranında bölüştürün.

Fiyata dönüştürürken

Maliyetin üstüne koyacağınız pay, işin riskine ve hattın yoğunluğuna göre
değişir. Şu üç soruyu sorun:

• Dönüşte yük bulma ihtimalim yüksek mi?
• Ödeme ne zaman yapılacak; vadeli mi? Vade, paranızın maliyetidir ve

vade farkı hesaplayıcısıyla ölçülebilir.

• Yükün hasar riski ve sorumluluğu nedir?

Faturanın vergi tarafı

Yük taşıma hizmeti faturalarında KDV tevkifatı uygulanabilir: alıcı, KDV'nin
bir bölümünü satıcıya ödemek yerine doğrudan vergi dairesine yatırır. Tevkifat
oranı, hangi alıcılar için geçerli olduğu ve alt sınır tebliğle belirlenir ve
zaman içinde değişir; hesap için
KDV tevkifatı hesaplayıcısını kullanın, güncel oran
ve sınırı Gelir İdaresi Başkanlığı kaynaklarından ya
da mali müşavirinizden doğrulayın.

Taşıma sırasında düzenlenmesi gereken belgeler için
taşıma irsaliyesi ve U-ETDS rehberine
bakın.

Teklifi yazılı verin

Sözlü anlaşma, sonradan "ben öyle demedim"e dönüşen en yaygın sorundur.
Teklifinizde şunlar yazılı olsun: güzergâh, yükleme ve boşaltma tarihi, yükün
cinsi ve miktarı, bekleme süresi ve sonrasında ne olacağı, ödeme vadesi.
Hazır bir biçim için teklif oluşturucuyu kullanabilirsiniz.

Hattınızdaki fiyat seviyesini ve ödeme alışkanlıklarını konuşmak için
Tedarik Zinciri ve Lojistik Yönetimi kategorisi doğru yer.